Hypotheekrente na scheiding

Het eigen huis is tegenwoordig een heikel punt bij een (echt)scheiding. Was er in het verleden al snel een overwaarde te verdelen, in het huidige economische klimaat is dat lang niet altijd het geval. En wil je niet of kun je niet in het huis blijven wonen, dan is het nog maar de vraag of het huis snel verkocht kan worden…

In mijn scheidingspraktijk liepen ook Ernst en Leonie vast op de verkoop van het gezamenlijke huis.
Ernst had al een tijd geleden het huis verlaten en zijn intrek genomen in een huurflat. Ook Leonie wilde weg uit het huis waar ze steeds weer herinnerd werd aan hun (vaak hoog oplopende) ruzies. De afspraak was echter dat Leonie in het huis zou blijven wonen tot het verkocht zou zijn.
Maar de verkoop viel tegen. Na een aantal maanden kwamen er in de buurt steeds meer huizen te koop en het aantal kijkers liep terug. Ook het verlagen van de vraagprijs hielp niet. Het huis werd een bron van stress: Leonie wilde eigenlijk zo snel mogelijk weg en Ernst begon zich steeds meer zorgen te maken om de financiën en de fiscale gevolgen.
Hypotheekrente nog aftrekbaar?

Wat men zich vaak niet realiseert is dat het vertrek uit de eigen woning meteen al fiscale consequenties heeft.
Toen Ernst de deur van het eigen huis definitief achter zich dicht trok, betekende dit fiscaal gezien dat hij “duurzaam gescheiden ging leven”. Ook was zijn deel van de woning fiscaal gezien na zijn vertrek geen “eigen woning” meer. Voor de inkomstenbelasting zou dit voor Ernst betekenen dat zijn deel van de hypotheekrente niet langer aftrekbaar zou zijn.
Gelukkig vond de wetgever dit onwenselijk en is er een regeling getroffen waardoor de hypotheekrente na zijn vertrek uit de woning nog twee jaar aftrekbaar blijft. Beginpunt van die termijn van twee jaar is het moment waarop men “duurzaam gescheiden gaat leven”. Fiscaal gezien is dat het geval wanneer men niet meer met elkaar samen woont en één van beiden de bedoeling heeft dat deze situatie blijvend is. Dit wordt bepaald aan de hand van de concrete situatie. Of men nog steeds op hetzelfde adres staat ingeschreven is niet van belang.
Verwarring

Per 1 januari 2011 vindt er een wijziging plaats in het fiscale partnerbegrip. Een gevolg van die wijziging zou zijn dat de hiervóór beschreven regeling niet meer van toepassing is. Dit veroorzaakte veel onrust onder koppels die gaan scheiden en hun adviseurs. Het kon toch niet zo zijn dat door de wetswijziging hun deel van de hypotheekrente opeens niet meer aftrekbaar zou zijn?

De Minister heeft ingezien dat dit -zeker in deze tijd- niet wenselijk zou zijn. Daarom heeft hij goedgekeurd dat de hypotheekrente in de hiervoor beschreven situatie aftrekbaar blijft.
Het begin vande tweejaarsperiode is en blijft dus nog steeds afhankelijk van een in de praktijk soms lastig te bepalen tijdstip: de dag waarop Ernst het huis definitief heeft verlaten.
Gelukkig kwam het voor Ernst en Leonie nog goed: hun huis werd net voor het aflopen van de tweejaarstermijn verkocht.

Helma Leonhard-Strien is notaris en scheidingsbemiddelaar bij Kooijman Lambert Notarissen te Rotterdam. Zij werkte mee aan het boek “Notaris en Scheiding” en is tevens bestuurslid van de Vereniging van Mediators en Scheidingsbemiddelaars in het Notariaat.